Nostalgia i zaduma czy biesiada i zabawa? Święto zmarłych na świecie: jak obchodzi się ten szczególny dzień?

JK
Kolorowe czaszki, lamy wypieczone z chleba, uczty na grobach, biesiady zakrapiane winem czy wreszcie komercyjne święto kiczu - takie oblicza ma Święto Zmarłych na całym świecie, od Meksyku aż po Japonię. Jak wygląda dzień upamiętnienia przodków w różnych kulturach? Tak czci się pamięć tych, którzy odeszli.

Święto Zmarłych

W Polsce dzień Wszystkich Świętych oraz Święto Zmarłych - obchodzone 1 i 2 listopada - kojarzą się głównie z grobami, chłodną pogodą oraz zniczami rozświetlającymi nocą cmentarze. Wielu narzeka, że to smutny czas - faktem jest, że w tych dniach dominują spokój i zaduma. Wystarczy jednak wycelować palcem w dowolny punkt na mapie świata, aby zobaczyć zupełnie odmienne oblicze święta tych, którzy odeszli. Jak obchodzi się dzień zmarłych w różnych kulturach i religiach?

W wielu krajach celebrowanie dnia zmarłych wiąże się z ucztowaniem. Tradycyjne potrawy przygotowywane na tę okazję mają służyć nie tylko żywym, ale także tym, którzy odeszli na drugi brzeg. Gdzieniegdzie uczty odbywają się bezpośrednio na cmentarzach. Rodziny gromadzą się przy grobach, by biesiadować nawet do samego rana. Podobna tradycja jest obecna szczególnie w Ameryce Południowej i w Azji.

Día de los Muertos dzień zmarłych Meksyk
Meksyk

Obchody Święta Zmarłych w Meksyku trwają nie jeden, lecz kilka dni - od 28 października do 2 listopada. Najważniejszym momentem i zarazem punktem kulminacyjnym obchodów jest Día de los Muertos - Dzień Zmarłych, przypadający 2 listopada.

W czasie obchodów zarówno ulice, jak i domy, cmentarze a nawet witryny sklepowe zaczynają przyozdabiać ołtarze upamiętniające zmarłych. Znajdują się na nich świece, różnego rodzaju wypieki, słodycze, owoce i kwiaty. Towarzyszyć im mogą ulubione dania zmarłego, któremu poświęcony jest dany ołtarz.

Wszystko to - potrawy, kadzidła, świecie i kwiaty - służą nawiązaniu kontaktu z duszami zmarłych. Meksykanie wierzą, że dusze dzieci przybywają w odwiedziny dnia 1 listopada, zaś dusze dorosłych dopiero dnia następnego. W oczekiwaniu na ten moment na ulicach i cmentarzach rozpoczyna się zabawa. Równocześnie rodziny zbierają się na cmentarzach ucztując i biesiadując do rana.

W Meksyku, zupełnie inaczej niż w Polsce, śmierć uznawana jest za nieodłączną towarzyszkę życia - i upamiętniana na wesoło.

Są takie miejsca na świecie, które w noc zmarłych rozbrzmiewają muzyką. Aby zadowolić duchy przodków, urządzane są huczne zabawy, niekiedy z tańcami i rodeo. Licznym rozrywkom towarzyszą tradycyjne potrawy, ofiary składane przodkom i modlitwy.

Jak widać Dzień Zmarłych ma wiele twarzy - niektóre są szare i zamyślone, inne zaś kolorowe i roześmiane. Jak wygląda szczególne święto w różnych miejscach globu? Zobacz w galerii.

Halloween: święto kiczu?

Na tle tradycyjnych obchodów w różnych miejscach na świecie, spopularyzowane przez kulturę amerykańską Halloween wydaje się świętem kiczu i komercji. Okazuje się jednak, że korzenie obchodów sięgają celtyckiego święta na powitanie zimy lub nawet rzymskich świąt na cześć bóstwa owoców i nasion - Pomony.

USAW Stanach Zjednoczonych przełom października i listopada kojarzy się nieodłącznie z Halloween. Halloween, mimo że dzień nie jest świętem urzędowym,
USA

W Stanach Zjednoczonych przełom października i listopada kojarzy się nieodłącznie z Halloween.

Halloween, mimo że dzień nie jest świętem urzędowym, cieszy się po święcie Bożego Narodzenia największą popularnością i obchodzone jest w kilku miejscach na świecie. Poza Stanami najbardziej hucznie świętuje się w Kanadzie, Irlandii i Wielkiej Brytanii. To z Irlandii właśnie, za sprawą imigrantów w latach 40. XIX wieku, święto dotarło do USA, skąd spopularyzowało się praktycznie na całym globie. W Polsce pojawiło się w latach 90.

Najpopularniejszym symbolem Halloween jest wydrążona i podświetlona od środka dynia. Towarzyszą jej motywy takie jak duchy, pająki, zombie, czaszki, demony czy wampiry. Tak naprawdę, odkąd święto się skomercjalizowało, wszystko co straszne dozwolone.

Głównym elementem zabawy jest przebieranie się w upiorne stroje i chodzenie po domach w poszukiwaniu słodkości. Słynne "Trick or Treat" (cukierek albo psikus) to najczęściej wypowiadane słowa w noc z 31 października na 1 listopada.

Dokładne pochodzenie święta nie jest znane. Niektórzy uważają, że wywodzi się z tradycji rzymskiej, inni, że z irlandzkiej. Wiadomo na pewno, że geneza nie jest związana z kulturą chrześcijańską.

Zwyczaj przebierania się w wymyślne stroje wywodzi się z potrzeby odstraszania złych duchów. W Irlandii symbolem Halloween były noszone przez druidów czarne stroje oraz duże rzepy, ponacinane na podobieństwo demonów. Obecnie ich role przejęły dynie.

Nazwa Halloween jest najprawdopodobniej skróconym All Hallows' E’en, czyli wcześniejszym „All Hallows' Eve” – wigilia Wszystkich Świętych.

Dyspensa od udziału we mszy świętej w Boże Narodzenie

Wideo

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.