Z jakimi problemami muszą zmierzyć się młodzi ludzie wybierający ścieżkę zawodową i wkraczający na rynek pracy? Odpowiedź między innymi na to pytanie zawiera najnowszy raport "#MłodziPrzyGłosie. Co wpływa na decyzje zawodowe młodych ludzi?", który został przygotowany przez Deloitte na zlecenie Coca-Cola. Raport został zaprezentowany podczas 13. Forum Ekonomicznego Młodych Liderów w Nowym Sączu.

Aż 400 młodych ludzi (w wieku 18-30 lat), interesujących się ekonomią, gospodarką i polityką, z 43 państw świata wzięło udział w tegorocznym Forum Ekonomicznym Młodych Liderów w Nowym Sączu, którego partnerem strategicznym była Coca-Cola. Uczestnicy wydarzenia – młodzi przedsiębiorcy, liderzy organizacji pozarządowych i stowarzyszeń, a także dziennikarze, pracownicy naukowi i studenci jako jedni z pierwszych mieli okazję zapoznać się z wynikami raportu Coca-Cola #MłodziPrzyGłosie.

- Chcemy aktywnie uczestniczyć w dyskusji o przyszłości rynku pracy, zarówno na poziomie globalnym, jak i lokalnym. Inwestycje w kapitał ludzki są dla nas niezwykle ważne, ponieważ to dzięki nim gospodarka może się prężnie rozwijać, a biznes tworzyć warunki do dalszego stabilnego rozwoju – mówi Stoyan Ivanov, Dyrektor Generalny Coca-Cola Poland Services.

Dlatego też Coca-Cola zleciła firmie Deloitte przygotowanie analizy sytuacji młodych na rynku pracy w Polsce ale nie w oparciu o ekspertów rynku pracy i samych pracodawców. W tym raporcie głos mają młodzi ludzie, którzy mówią o swoich oczekiwaniach wobec państwa i przedsiębiorców, aspiracjach, wartościach i problemach.

Okazuje się, że do 2050 roku liczba osób w wieku produkcyjnym, czyli przedziale 18-64 lata, ma w Polsce spaść o około 8 milionów w porównaniu z 2015 rokiem. To duże zagrożenie dla gospodarki, ale też problem społeczny i polityczny oraz wyzwanie dla pracodawców.

- Aktywizacja zawodowa młodych musi stać się priorytetem dla wszystkich pracodawców i decydentów politycznych, ze względu na sytuację demograficzną Polski i starzejące się społeczeństwo - mówi Stoyan Ivanov, Dyrektor Generalny Coca-Cola Poland Services. - Poprzez raport „#MłodziPrzyGłosie chcieliśmy lepiej zrozumieć potrzeby i oczekiwania młodych osób i dzięki temu zaproponować najlepsze rozwiązania, które pomogą młodym pewnie wejść na rynek pracy. W swoich działaniach stawiamy na aktywizację zawodową grup, stanowiących największe rezerwy na rynku pracy – są to kobiety i młodzież. Inwestujemy w nie poprzez tworzenie i partnerowanie projektom, mającym zaktywizować obie te grupy. W ciągu ostatnich 3 lat Coca-Cola w Polsce przeznaczyła na aktywizację zawodową kobiet i młodych już ponad 6,5 mln złotych.

To dopiero początek działań Coca-Cola, skierowanych do młodych – już w październiku, we współpracy z Fundacją Sukcesu Pisanego Szminką, firma uruchomi duży program YEP Academy, dzięki któremu młodzi będą mogli poznać i wzmocnić swoje kompetencje, właściwie wybrać ścieżkę zawodową, a dzięki temu pewnie wejść na rynek pracy. YEP to pierwsze tak kompleksowe i nowoczesne rozwiązanie dla młodych ludzi, oferujące profesjonalne wsparcie w planowaniu i rozwoju drogi zawodowej. Jednym z elementów platformy YEP będzie podstrona #MłodziPrzyGłosie – miejsce debaty o przyszłości młodych Polek i Polaków. Młodzi będą tu dyskutować o tym, jakie są ich potrzeby, oczekiwania i obawy dotyczące rynku pracy. Co miesiąc prezentowany będzie nowy temat w formie vloga. Ze strony można będzie też pobrać scenariusze lekcji do wykorzystania przez nauczycieli w szkole.

Wobec młodych są stawiane coraz wyższe wymagania. Pracodawcy poszukują osób, które posiadać będą odpowiednie kwalifikacje i umiejętności. Te chce poszerzać aż 60 proc. młodych ludzi. Tyle, że jak wynika z raportu, nie każdy ma równe szanse na zdobycie odpowiedniego wykształcenia i dobrej pracy – jest to bardzo widoczne między osobami z dużych ośrodków, a tymi z małych miast i wsi. Młodzi z mniejszych miejscowości twierdzą, że mają gorszy dostęp do dobrych uczelni, doradztwa zawodowego, szkoleń zawodowych oraz targów pracy lub edukacji. Ponad 20% młodych z miejscowości do 50 tys. mieszkańców twierdzi także, że jest im trudniej znaleźć dobrze płatną pracę niż młodym z większych miast oraz że nie ma dla nich odpowiednich możliwości na lokalnym rynku pracy, odpowiadających ich wykształceniu i umiejętnościom. Przekłada się to na niższą samoocenę, mniej sprecyzowane plany zawodowe, oraz mniejszą gotowość do wejścia na rynek pracy.

- Młodzi już na etapie edukacji czują się "pozostawieni samym sobie". Uważają, że szkoły niewystarczająco wspierają ich w rozwijaniu zainteresowań i odkrywaniu talentów - wyjaśnia Julia Patorska, ekspert w obszarze analiz ekonomicznych i społecznych Deloitte.

Większość uczniów szkół średnich i wyższych ma też problem w określeniu własnych potrzeb i predyspozycji zawodowych. Swoją wiedzę o rynku pracy pozyskują od znajomych, rodziców i z internetu.

- Wierzymy, że poprzez profesjonalne programy i odpowiednio dobrane narzędzia możemy być dla młodych ludzi realnym wsparciem w tych ważnych dla nich momentach decydowania o swojej przyszłości. Będzie to możliwe tylko wtedy, gdy będziemy działać wspólnie – biznes, przedstawiciele rządu, władze lokalne, rodzice oraz sami młodzi – podkreśla Jaak Mikkel, Dyrektor Generalny Coca-Cola HBC Polska.

Z raportu można też się dowiedzieć, co decyduje o wyborze oferty pracy. Dla 18-19 latków najważniejsze jest to, czy praca zaoferuje im ciekawe zadania. Po kilku latach stawiają na stabilizację. Wówczas liczy się dla nich bliskość do miejsca zamieszkania, bardziej niż wysokość wynagrodzenia. Aż 37 proc. młodych osób uznaje to za kluczowe. Ciekawe są również oczekiwania wobec zarobków. Większość z badanych chciałaby zarabiać co najmniej dwukrotnie więcej niż średnia krajowa.

Raport Coca-Cola został bardzo dobrze przyjęty przez młodych ludzi, którzy uważają, że takiego opracowania brakowało.

- Cieszę się, że powstała taka analiza, który potwierdza nasze - młodych ludzi - obawy i pokazuje źródła problemów, z jakimi przychodzi nam się zmierzyć – mówi Agnieszka Wąglorz, aplikant adwokacki z Katowic. - Autorzy raportu zauważają problemy osób z małych miast i wsi, które mają ograniczony dostęp do edukacji oraz mniejsze możliwości w znalezieniu pracy, która będzie spełniać ich oczekiwania. To, czego najbardziej nam brakuje, to profesjonalne doradztwo zawodowe.

Z kolei Jędrzej Bieniasz, doktorant Politechniki Warszawskiej, podkreśla, że raport nie tylko przedstawia konkretne dane liczbowe, ale też powody, dla których młodzi wybierają studia, pokazuje czym kierują się w doborze pracy, czy określa czynniki pozwalające im osiągnąć sukces.

- Daje rekomendacje, które można przekuć w polityki publiczne, które w perspektywie 5-10 lat pozwolą te problemy zniwelować - wskazał Bieniasz.

Uczestnicy Forum Ekonomicznego Młodych Liderów przekazali Beacie Szydło, wicepremier RP, która była gościem honorowym wydarzenia, rekomendacje dotyczące rynku pracy. Prostulaty zostały wypracowane przez młodych podczas warsztatów, zorganizowanych przez Fundację Sukcesu Pisanego Szminką podczas Forum Młodych Liderów. Cały raport dostępny na stronie www.mlodziprzyglosie.pl

Podczas Forum w Nowym Sączu z przedstawicielami młodzieży spotkali się na porannej kawie Dyrektorzy Generalni spółek Coca-Cola w Polsce: Stoyan Ivanov z Coca-Cola Poland Services i Jaak Mikkel z Coca-Cola HBC Polska. W luźnej i przyjaznej atmosferze młodzi m.in. z Polski, Ukrainy, Niemiec, czy Bułgarii mogli zadać biznesmenom nawet najbardziej zaskakujące pytania o obecność firmy w Polsce, ich drogę zawodową czy filozofię prowadzeniu biznesu w Polsce.

- Gdy podjąłem pierwszą pracę, okazało się, że nie jestem do niej przygotowany. Miałem wiedzę, ale nie praktykę. Ale byłem ciekawy coraz to nowych zajęć i tak uczyłem się więcej, zdobywałem nowe posady, aż w końcu doszedłem tu, gdzie jestem - wskazał Stoyan Ivanov. - Dlatego uważam, że ciekawość i chęć sięgania po więcej to podstawa do tego, żeby osiągnąć sukces.

W październiku, we współpracy z Fundacją Sukcesu Pisanego Szminką, uruchomimy duży program YEP, dzięki któremu Młodzi będą mogli poznać i wzmocnić swoje kompetencje, właściwie wybrać ścieżkę zawodową, a dzięki temu pewnie wejść na rynek pracy. YEP, czyli Youth Empowered Program to pierwsze tak kompleksowe i nowoczesne rozwiązanie dla młodych ludzi, oferujące profesjonalne wsparcie w planowaniu i rozwoju drogi zawodowej.

Jednym z elementów platformy YEP będzie podstrona #MłodziPrzyGłosie - stworzyliśmy miejsce debaty o przyszłości młodych Polek i Polaków. Młodzi będą tu dyskutować o tym, jakie są ich potrzeby, oczekiwania i obawy dotyczące rynku pracy. Co miesiąc nowy temat. Chcemy, by tematy poruszane w debatach stały się impulsem do podjęcia takiej dyskusji w szkole, na lekcjach.